منوی ناوبری برگه ها

سایت پیروان آرمان شریعتی

خصوصیاتِ روح و بینشِ غربی

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷

مجموعه آثار ۱۴ / تاریخ و شناختِ ادیان ۱ نام سخنرانی : خصوصیاتِ روح و بینشِ غربی سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۴ / درس چهارم نام مجموعه آثار : تاریخ و شناختِ ادیان ۱ درس چهارم یکی از اساسی‌ترین برنامه‌های این کلاس، که آرزوی همیشه‌ام بوده و هست. طرحِ پرسش‌ها و انتقادهاست، و جوابگویی به آن‌ها. اما دریغ که به عللی ـ تاکنون ـ نتوانسته‌ایم، این اساسی‌ترین برنامه‌ را اجرا کنیم. در درس‌هایی که می‌دهم، بسیار پرسش‌هاست که در ذهنِ تان جوانه می‌زند و در آرزوی پاسخی می‌شکفد و در برابر آنچه می‌شنوید، بسا اوقات اندیشهِ تان به مقاومت بر می‌خیزد و این همه دلیلِ زنده بودنِ کلاس و خونِ زندگیِ درس. بی‌پرسش و انتقاد نمی‌توان به زنده بودنِ کلاس اطمینان داشت. چنین است که بیش از حدِ تصور به بحث و انتقاد، ارج می‌نهم...

بیشتر بخوانید

تعریف دین / مذهب، عرفان، هنر

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷

مجموعه آثار ۱۴ / تاریخ و شناختِ ادیان ۱ نام سخنرانی : تعریف دین / مذهب، عرفان، هنر سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۴ / درس سوم نام مجموعه آثار : تاریخ و شناختِ ادیان ۱ درس سوم در مقدمه‌ای بر این بحث‌ها ـ در اولین جلسه ـ گفتم که در عصری چنین، چرا باید چنین بحثی را مطرح کنیم و چه نیازی هست که قشر یا به تعبیرِ من طبقه‌ی آگاه و روشنِ یک جامعه در کشورهای شرقی و مخصوصاً جامعه‌های اسلامی، به نوعی خودآگاهیِ مذهبی دست یابد. و به شناختِ دقیقِ مذهبِ خود برسد؟ می‌بینید که من، این شناخت و خودآگاهی را تصادفی انتخاب نکرده‌ام. نمی‌گویم که برای به‌وجود آوردنِ ایمان و اعتقادِ مذهبی باید بکوشیم، زیرا اعتقاد و ایمانِ مذهبی موکول به شناخت و آگاهی، و از جمله آگاهیِ مذهبی است، که اگر...

بیشتر بخوانید

شناختِ ادیانِ بدوی ۲

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷

مجموعه آثار ۱۴ / تاریخ و شناختِ ادیان ۱ نام سخنرانی : شناختِ ادیانِ بدوی ۲ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۴ / درس دوم نام مجموعه آثار : تاریخ و شناختِ ادیان ۱ درس دوم بخش دوم نیروی غیبی، قداست و ثنویت یا دوگانگی اشیاء و امور از ویژگی‌های مذهبِ توتم پرستی و مذاهبِ بدوی مثلِ فتیشیسم ـ پرستشِ اشیاءِ خاصی که آنها را دارای ارواحِ خاص و صاحبِ نیروی مرموز و قدرتِ جادویی و سحرانگیز می‌دانند ـ و آنیمیسم ـ پرستشِ ارواحِ بی‌شماری که سراسرِ جهان را پر کرده و در همه‌ی اشیاء و پدیده‌های طبیعت جا دارند ـ یکی این است که برحسبِ رابطه‌ی انسان با توتم ـ در توتمیسم ـ و رابطه‌ی انسان با فتیش ـ در فتیشیسم ـ و رابطه‌ی اشیاء با آدم‌ها و با روح ـ در آنیمیسم ـ دنیا و همه‌ی اشیاء را تقسیم می‌کردند به: “ساکره” (Le...

بیشتر بخوانید

شناختِ ادیانِ بدوی ۱

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷

مجموعه آثار ۱۴ / تاریخ و شناختِ ادیان ۱ نام سخنرانی : شناختِ ادیانِ بدوی ۱ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۴ / درس دوم نام مجموعه آثار : تاریخ و شناختِ ادیان ۱ درس دوم بخش اول همان‌طور که گفته شد، از قرونِ شانزده و هفده در غرب، طبقه‌ی تازه‌ای به وجود آمد به نام طبقه‌ی متوسط یا طبقه‌ی بورژوازی، یعنی طبقه‌ای که با پول کار می‌کند و با تجارت و کسب و با فروشِ کالاهای صنعتی و دستی روزگار می‌گذراند. بورژوازی که به وجود آمد، نهضتِ فکریِ جدیدی نیز شکل گرفت. این طبقه را به آن جهت طبقه‌ی متوسط می‌گویند که در قرونِ وسطی، در جامعه‌ی فئودالی و مالکیت‌های بزرگ، جامعه به دو طبقه تقسیم می‌شود: یکی طبقه‌ی اشرافی یا اربابی، که صاحبِ همه چیز است، هم نیروهای مادی و اقتصادیِ جامعه را مالک است و...

بیشتر بخوانید

پیدایش بورژوازی ۲

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷

مجموعه آثار ۱۴ / تاریخ و شناختِ ادیان ۱ نام سخنرانی : پیدایش بورژوازی ۲ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۴ / درس اول نام مجموعه آثار : تاریخ و شناختِ ادیان ۱ درس اول بخش دوم بورژوا نوپرست است، و نه تنها نوپذیر. این است که بورژوا جهان‌بینیِ باز و متحول هم دارد، برخلافِ خان که جهان‌بینی‌اش بسته است و ثابت و فقط حیطه‌ی چراگاهِ اسب‌اش و خودش و گله‌اش و قبیله و سرزمین‌اش را می‌بیند و بیرون نرفته است. اما این، شهر و دهاتِ اطراف را دیده، قبائلِ اطراف را دیده، چون کسبش کسبِ متحرک است، سیستم‌های تولیدیِ مختلفی را می‌بیند، آدم‌های متنوع را می‌بیند، جهانِ بازتر را دیده، پس بورژوا جهان را بازتر و وسیع‌تر و در حالِ تغییر و حرکت می‌بیند، دشمنِ سنت و مخالفِ رسوم و عادات و تشریفاتِ اجتماعی است...

بیشتر بخوانید

پیدایشِ بورژوازی ۱

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۷

مجموعه آثار ۱۴ / تاریخ و شناختِ ادیان ۱ نام سخنرانی : پیدایش بورژوازی ۱ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۴ / درس اول نام مجموعه آثار : تاریخ و شناختِ ادیان ۱ درس اول بخش اول من قبلاً از مؤسسه‌ی ارشاد تشکّر می‌کنم ـ گرچه عادت ندارم تشکر و سپاسگزاری بکنم ولو بحق. برای اینکه این‌قدر تشکر و سپاس در مملکت زیاد شده که حتّی جائی هم که لازم است آدم می‌ترسد تشکر بکند ـ و تشکر از این جهت که برنامه‌های سخنرانی مرا قبول کرده‌اند که تبدیل بکنند به این برنامه‌ی درسی. به علت اینکه من خود شخصاً معتقد نیستم که تیپی مشخص می‌تواند از راهِ سخنرانی خدمتی به جامعه بکند، یعنی هم خودم معتقد نیستم به سخنرانیِ خودم و هم مردم به خودِ من، و بنابراین شاید اگر کاری در حد معلمی...

بیشتر بخوانید

پرسش و پاسخِ درسِ ۲۴

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۶

مجموعه آثار ۱۸ / اسلام‌شناسی ۳ نام سخنرانی : پرسش و پاسخِ درسِ ۲۴ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۸ / درس ۲۴ نام مجموعه آثار : اسلام‌شناسی ۳ پرسش و پاسخ … (۱) فیلم و هنرِ عوام است، هنرِ مردمِ کوچه و بازار است و به دروغ خودش را به مردم منسوب می‌کند؛ یا این هنرمندهایی که چهره‌هایِشان دائماً کشف می‌شود و یک مرتبه به اسمِ هنرمندِ مردم ظهور می‌کنند، وابسته به مردم و وابسته به توده نیستند، وابسته به کارگر، وابسته به دهاتی و شهری و… نیستند، وابسته به هیچ طبقه‌ای نیستند؛ اینها وابسته به “ لُمپن”ها هستند. لمپن‌ها آدم‌های آواره و بی‌ریشه، بی‌طبقه، بی‌شکلِ مشخص، بی‌وضعِ خانوادگی و وضعِ اجتماعیِ معین، و “آسمان جل”هایی (هستند) که به آنها “ لات و لوت” می‌گوییم. لمپن معمولاً در جامعه از کارهای انحرافی، قاچاق، مواد مخدر، دلالی‌های فاسد...

بیشتر بخوانید

پرسش و پاسخِ درسِ ۲۳

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۶

مجموعه آثار ۱۸ / اسلام‌شناسی ۳ نام سخنرانی : پرسش و پاسخِ درسِ ۲۳ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۸ / درس ۲۳ نام مجموعه آثار : اسلام‌شناسی ۳ پرسش و پاسخ س ۱ : خداوند در آیه‌ی ۲۹ سوره‌ی بقره به ملائکه فرمود که، در زمین خلیفه‌ای بر می‌گمارم و ملائکه گفتند، پروردگارا می‌خواهی کسانی را در زمین بَرگُماری که خون‌ها بریزند، و خداوند فرمود، من می‌دانم آنچه را که شما نمی‌دانید. با اینکه خودِ خداوند به ملائکه اطلاع می‌دهد که من در زمین خلیفه‌ای بر می‌گمارم و منظور از آن خلیفه، آدم است، پس چرا انسان را از خوردنِ میوه‌ی ممنوع منع کرد و گفت، اگر از این میوه بخوری ترا به زمین‌ات می‌فرستم و چرا او را از این مساله می‌ترساند، مگر او را برای زمین نیافریده است؟ س ۲ : اصلاً در...

بیشتر بخوانید

مکتبِ اگزیستانسیالیسم ۲

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۶

مجموعه آثار ۱۸ / اسلام‌شناسی ۳ نام سخنرانی : مکتبِ اگزیستانسیالیسم ۲ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۸ / درس ۲۷ نام مجموعه آثار : اسلام‌شناسی ۳ درس ۲۷ بخش دوم اگزیستانسیالیستِ خداشناس می‌گوید (اگزیستانسیالیستِ خداشناس؛ آنکه خداشناس نیست بحث‌اش جدا است): خدا آگاه است بر اینکه موجودی که می‌سازد چه خواهد شد، اما علمِ خدا به “چگونه خواهد شدِ” انسان، علتِ “چگونه شدنِ” انسان نیست. علتِ “چگونه شدنِ” انسان کیست؟ خودش. پس خداوند می‌داند که انسان خودش، خودش را چه خواهد ساخت. خیام می‌گوید: “گر مِی نخورم علمِ خدا جهل بود”. من الان می‌خواهم مِی بخورم، (آیا) خدا قبلاً خبر دارد که من فلان شب و فلان ساعت مِی می‌خورم یا نه؟ خبر دارد، (زیرا) علم دارد، پس من نمی‌توانم مِی نخورم. اگر مِی نخورم پس معلوم می‌شود علمِ خدا درست نیست و...

بیشتر بخوانید

مکتبِ اگزیستانسیالیسم ۱

ارسال شده در تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۶

مجموعه آثار ۱۸ / اسلام‌شناسی ۳ نام سخنرانی : مکتبِ اگزیستانسیالیسم ۱ سخنران : دکتر شریعتی مکان : حسینیه ارشاد مجموعه آثار ۱۸ / درس ۲۷ نام مجموعه آثار : اسلام‌شناسی ۳ درس ۲۷ بخش اول متاسفانه به خاطرِ وضع روحی و فکری‌ای که به هر حال انعکاسی از وضعِ بیرونی و محیطِ عینی هست، نمی‌توانم درس را بر اساسِ برنامه‌ی کاملاً منطقیِ تدریسیِ دانشگاهی تعقیب کنم. از این نظر است که ناچار (درس) را باید فشرده کنم، یا باید مقداری از مسائلِ اساسیِ آن را بزنم و یا بعضی از مراحلِ منطقیِ تدریس را جا به جا کنم. یعنی آنچه را که باید اول به عنوانِ مقدمه بر درسِ اصلی یاد گرفت، حذف کنم و درسِ اصلی را شروع کنم. به خاطرِ اینکه اگر بعد فرصتی و مجالی بود، آن درسی را که جنبه‌ی مقدمه و زمینه دارد، شروع کنم و این، برخلافِ منطقِ درسی و...

بیشتر بخوانید